Nieuwsbrief no. 29

september '99 - januari 2000
netplek

archief nieuwsbrieven

laatste nieuwsbrief

programma stadsecologische fietstochten voor 2000:

  • op donderdag 25 mei ('s avonds),
  • zondag 9 juli en
  • zondag 1 oktober
De koppen:

Delft

  • Ligt het Waterplan Delft wel op koers?
  • Herinrichting Bieslandse Bovenpolder van start
  • TU wijk: impasse duurt voort
  • Initiatiefgroep lanceert plan voor natte ecologische hoofdstructuur van Delft 
Regio

 

  • Integraal Ontwikkelingsplan Westland nadert beslissing
Provincie
  • Tracé N470 volgens 'tenenbadtracé'
  • Beleidsplan Milieu en Water in nevelen gehuld
Nationaal
  • Vijfde Nota Ruimtelijke Ordening opnieuw uitgesteld

Initiatiefgroep Natuurbeheer in Delft

samenwerking van Commissie Natuur en Milieu, Imkervereniging, IVN, Milieudefensie, Milieukompas, Natuurwacht, Vogelwacht en Werkgroep Groenbeheer Nootdorp | contactadressen: Leen van Doorn, Bizetstraat 23, 2625 AV Delft, tel. 2561141, Gert Jan Majoor, Gandhilaan 67, 2622 GD Delft, tel. 2617728, e-mail gertjan.majoor@nni.nl, Bertus Laros, Oostblok 160, 2612 PG Delft, tel. 2140836 en Jacques Schievink, Maerten Trompstraat 17, 2628 RB Delft, tel. 015-2617035 (werk: 015-2782124; fax 015-2787585), e-mail ind@datadelft.com).

A. Gemeente Delft | B. Hoogheemraadschap van Delfland; waterhuishouding | C. Planologie, streekzaken | D. Technische Universiteit Delft | Losse berichten

A. Gemeente Delft

[A2] Milieubeleidsplan

Het gemeentebestuur heeft in het najaar van '99 het nieuwe milieubeleidsplan ("3D") vastgesteld. Het 3D-plan kent 4 thema's:

Een kwaliteit van het plan is dat het in redelijk heldere projecten is uiteengerafeld. Dat geldt ook voor het thema dat ons het meest aangaat: 'Water en Ecologie'. Maar het zotte is dat de voortgang van dit onderdeel ons geen reden voor optimisme geeft.

In nieuwsbrief 28 maakten we ons al ongerust over het waterplan Delft, een belangrijke bouwsteen van het hoofdstuk, en die ongerustheid is zeker niet verdwenen. Bij een bespreking die wij met de verantwoordelijke ambtenaren en hun adviseur hadden (begin december) waren we het eens over de keuze van Tanhof-west als wijk waar een veelzijdige aanpak van waterproblemen kan beginnen, maar dat laat onverlet dat de aanpak van het gemeentelijk waterplan slordig en chaotisch verloopt. Ten opzichte van de basisstudie van IBN/DLO en BOOM, die er in februari '99 al lag, en ook ten opzichte van het duurzaamheidsplan (oktober) zelf, zijn eigenlijk alleen maar stappen achterwaarts gezet. De bijdrage van het hoogheemraadschap in het planproces is al evenmin om over naar huis te schrijven.

De Initiatiefgroep probeert nu het plan te beïnvloeden door een uitgewerkte versie te presenteren van de blauwe ecologische hoofdstructuur van Delft. Voor 16 lokaties die o.i. tot die lokale EHS behoren, worden daarin voorstellen gedaan, terwijl bovendien vijf belangrijke substructuren worden aangeduid. Het plan is te vinden op http://ind.datadelft.com/delftse_blauwe_ehs.htm (u kunt ook een print opvragen). Met dit pakket van voorstellen wordt bovendien de band tussen water en ecologie - niet voor niets één hoofdstuk in het milieubeleidsplan 3D - weer hersteld.

[A12] Bieslandse Bovenpolder

Het grote nieuws is hier dat met de werkzaamheden begonnen is. Alle voormalige pachters moesten de terreinen schoon opleveren, waarna op 1 december de herinrichting een aanvang nam. Het eerst was het noordelijke biezenveld aan de beurt, maar inmiddels is ook het tweede in de maak.

Tussen de gemeente, de initiatiefgroep en de pachter (Jan Duijndam) is nog overleg gaande over de details van het toekomstige beheer. Wij hebben mede op basis van uitgebreide literatuurstudie daarvoor een voorzet gemaakt, die naar wij verwachten in grote lijn wel zal worden overgenomen.

[A14] Delfts waterplan

Zie onder [A2]

[A15] Delftse zoom

Ook hier goed nieuws. Het plan dat in overleg met bewoners en Initiatiefgroep tot stand kwam, werd in september uitgevoerd. Eerst het grondwerk, later in het najaar wat beplantingen. Heel bijzonder is dat, gefinancierd door de Initiatiefgroep, de bewoners het planten van stekken van oeverplanten op de (uiteraard natuurvriendelijke) oevers voor hun rekening zullen nemen. Dat zal waarschijnlijk in maart gebeuren.

B. Hoogheemraadschap; waterhuishouding

[B2] waterbeheersplan Delfland 1999-2003 (WBP99)

In nieuwsbrief 28 hebben we al kort aangegeven dat we het Waterbeheersplan 1999-2003 van Delfland een bemoedigend stuk vinden. Maar omdat het op belangrijke punten, zoals de beïnvloeding van de ruimtelijke ordening en de ecologisering van inrichting en beheer van oppervlaktewater nog vooral een papieren stuk is, blijft kritisch volgen van belang. Dat bleek al gauw na het aantreden van het nieuwe bestuur, afgelopen nazomer. De bemoeienis met de ruimtelijke ordening en het - bij andere overheden bijvoorbeeld - opkomen voor de sturende rol van water in inrichting en beheer, betekent dat Delfland zich daarvoor beter moet toerusten. Een meerderheid van het algemeen bestuur (waaronder ook enige 'groenen') wees een begrotingpost, waaruit de (vooral personele) kosten daarvoor moesten komen, domweg van de hand. In de novembervergadering van het algemeen bestuur is deze misser overigens rechtgezet.

Een ander punt van zorg (zie [A2]) is de rol van Delfland bij het Waterplan Delft. Van een inventieve en initiërende rol van het waterschap is daar, voor zover wij dat kunnen zien, geen sprake. En die rol moet het waterschap toch echt spelen.

C. Planologie; streekzaken

[C5] Midden-Delfland

Nu over een paar jaar de bescherming van Midden-Delfland middels de reconstructiewet zal wegvallen, zijn er vooral in Schipluiden bestuurders die voor zichzelf een rol zien weggelegd als 'hoeder' van Midden-Delfland. Wij zijn er niet zo zeker van of dat verstandig is. Schipluiden heeft zich tot nu toe gedragen als de gemeente die sluipenderwijs de aantasting van Midden-Delfland heeft voortgezet. Een ander negatief punt op de staat van dienst Van Schipluiden is de neiging te chanteren. De gemeente Delft bij de nieuwbouw ten westen van de Kuyperwijk, de hele regio bij de verkoop van grond aan het hoogheemraadschap van Delfland in de Harnaschpolder. Als we dan ook nog zien dat de nieuwbouw in Den Hoorn en in Schipluiden zelf werkelijk aan elke notie van duurzame stedenbouw voorbijgaat, dan zijn wij geneigd te zeggen: nee, dank u.

[C6] Vijfde Nota Ruimtelijke Ordening

Kabinet besluit over glastuinbouwlokaties

Het was geen moeilijke voorspelling, maar hij kwam wél uit: na het regeringsbesluit over het niet toelaten van glastuinbouw in de Hoekse Waard zou de druk op Midden-Delfland toenemen. De regionale LTO was er inderdaad vrij snel bij om te roepen dat er dan maar meer glas in Midden-Delfland moest komen.

Een redactioneel commentaar van Henk de Kat in de Haagsche Courant van 7 januari laat zien dat het met de noodzaak van vervangende ruimte voor glas zo'n vaart niet loopt. Veel verplaatsers blijken achteraf 'stoppers' te zijn. De roep om nieuwe lokaties komt van andere investeerders, en wie zouden dat anders zijn dan de banken? Wat ons betreft wordt het tijd de ruimte voor glas een halt toe te roepen. Hoewel het in de kritiek op de glastuinbouw van de zijde van milieuorganisaties doorgaans gaat over emissies en emissiereductie, vinden wij het veel belangrijker vast te stellen dat overwegingen van het instandhouden van eco-systemen, de landschappelijke inpassing en een diversificatie van teelten veel belangrijker is. Die emissies zijn zeker een probleem, maar dat is per bedrijf nog te overzien. De enorme concentratie van glastuinbouwcomplexen en de daaruit volgende destructie van natuur en milieu weegt in onze kritiek veel zwaarder.

Epizode21

Epizode21 is een initiatief van de Kamer van Koophandel en de regionale ondernemers om een visie op het gebied tussen Den Haag, Delft, Rotterdam en Zoetermeer te ontwikkelen.

Na drie bijeenkomsten van de klankbordgroep (waar Jacques Schievink namens de Groene Contactgroep Haaglanden aan deelnam) is de rol van de groep bij de totstandkoming van het plan uitgespeeld. De stuurgroep zal nu verder met assistentie van het NEI het plan afronden en proberen met het plan invloed uit te oefenen op de Vijfde Nota RO, waarvan de behandeling intussen door VROM is weggeschoven naar zomer 2000.

De klankbordgroep was een bonte verzameling van ondernemers, ambtenaren van gemeenten en provincie en (ex-)bestuurders. Dat in aanmerking genomen was de benadering van het gebied toch veel genuanceerder dan het oude verhaal van meer asfalt en intensiever economisch gebruik van de groenblauwe slinger.

De vertegenwoordiger van de Groene Contactgroep heeft zich in de tweede bijeenkomst hardhandig afgezet tegen massieve ontwikkeling van glasgebieden, er daarbij op wijzend dat we geen nieuwe Westlanden moeten maken en dat de inpassing minimaal zodanig moet zijn dat er een behoorlijk ecosysteem intact blijft. De glasgebieden die nu ontwikkeld worden zijn ecologisch gezien woestijnen, en de uitbreiding van het glasgebied bij Bleiswijk, die in de verschillende gepresenteerde modellen in de tweede zitting van de klankbordgroep was opgenomen, doet niet veel goeds verwachten. Er doen zich overigens bij deze projecten al problemen voor wat de grondprijs betreft: de ontwikkelaars van glas kunnen die prijzen momenteel niet betalen. Door het NEI werd er ook voor gewaarschuwd dat dit soort investeringen bij een vrije gasmarkt de glastuinbouwsector flink zou terugwerpen.

Het resultaat van de tweede klankbordgroepbijeenkomst was dat (unaniem!) van de vier modellen het 'werklandschap" werd gekozen; dat model werd voor de derde bijeenkomst nog eens in twee varianten A en B uitgewerkt. De variant "werklandschap B" had beslist meer kwaliteiten, maar kon ook worden gezien als de opvolger van variant A na 2010/2015.

Verfrissend was dat de stedelijke en bedrijfsmatige ontwikkeling, vooral in model B, nu eens niet langs A13 en A12 werd geprojecteerd, maar over de lijn Delft-Zoetermeer. Verder had het NEI het nodig gevonden - zij het omzichtig - bedrijvigheid of wonen in Ruyven en intensieve activiteiten (themapark of bedrijvenpark) op het kleiplateau in te tekenen. Tegen het eerste moest natuurlijk ingebracht worden dat Akkerdijk, een van Zuid-Hollands' parels, aan de noordkant en aan de zuidkant een buffer nodig heeft en dat het gebied bovendien beter gereserveerd kan worden voor calamiteitenberging. Intensieve inrichting van het kleiplateau verdraagt zich niet met de benarde ruimte waardoor de GBS zich aldaar moet wringen. Wat het laatste betreft gaf men in de discussie, ook al om redenen van verkeer en vervoer, al gauw toe. En ook het bouwen in Ruyven sneuvelde, zo bleek in de versie die op 19 januari werd gepresenteerd en waarmee nu een 'consultatieronde' in de regio zal worden gehouden.

Tenslotte: voor de opvattingen van de Groene Contactgroep Haaglanden werd in de Kamerkrant van december ruim plaats ingeruimd.

Werklandschap tot 2015

Werklandschap na 2015

 

Speech van Pronk

Nu het concept voor de Vijfde Nota Ruimtelijke Ordening opnieuw op een later tijdstip is gepland (zomer 2000) kijkt men uit naar andere tekenen die een tip van deze sluier oplichten. Pronk hield voor de ANWB op 18 januari een toespraak, die alleszins duidt op een zekere meegaandheid met 'corridor-concepten die in het bedrijfsleven populair zijn. We hebben de speech op onze website geplaatst: speech_pronk.htm

[C7] Planologie rond Pijnacker, N470

Het is dan toch te merken dat er een anderkleurig college van Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland is. De jarenlange samenzwering van GS-lid Tedje Jansen met het gemeentebestuur van Pijnacker heeft schipbreuk geleden. Hoewel niet het aloude badkuiptracé is het dan nu het "tenenbadtracé" geworden.

Als we cynisch mogen zijn: door nu deze knoop door te hakken lijkt het erop dat de weg er eindelijk gaat komen. De ontontwarbare verwikkelingen waar Jansen & Bos voor zorgden, hadden het voordeel dat het aanleggen van de weg steeds uitgesteld werd. Maar we geven de moed niet op. Wethouder Brokkenbos blijft strijden voor het rechte tracé, dus de kans dat het helemaal niet doorgaat blijft daarmee aanwezig. We zouden hem bijna gaan steunen.

[C10] Locatie Ypenburg

Het is een triest gezicht, al dat zand in de Bras. Dit deel van de Vinex-lokatie Ypenburg dat er nooit had mogen komen (redenen? waterhuishouding en vogelrijkdom) heeft van de taalvaardige projectontwikkelars de naam 'Brasserhout' meegekregen, een wijk die aan de zuidkant wel erg dicht grenst aan de Tweemolentjesvaart.

[C11] Haaglanden

Milieubeleidsplan

Ons commentaar op het voorontwerp van het tweede milieubeleidsplan van het stadsgewest Haaglanden werd tot nu toe niet beantwoord. Men zou verwachten dat de beantwoording van de inspraak samen met een ontwerp beleidsplan er nu langzamerhand wel eens zou liggen, maar dat is niet het geval.

Groenbeleidsplan

In maart/april verwacht men een goed beeld te hebben van wat er met de groene schakels moet gebeuren De groene contactgroep Haaglanden zal betrokken worden bij de discussie (o.a. over het Programma Van Eisen) daarover.

Kennisplatforms milieu

In Regionieuws van begin november (nieuwsbrief van het Stadsgewest Haaglanden) werd melding gemaakt van het functioneren van "kennisplatforms" op vier deelgebieden van milieubeleid. We hebbem geïnformeerd naar deze kennisplatforms en onze verwondering erover uitgesproken dat de groene contactgroep Haaglanden hiervoor niet is uitgenodigd. De verantwoordelijke ambtenaar vond het prematuur.

[C13]  IOPW

Kortgeleden is het ontwikkelingsplan Het Nieuwe Westland gepubliceerd. Het complex van voorstellen is in een fraai boekwerk neergelegd. De zes Westlandse gemeenten hebben zich achter het plan geschaard, maar ook het stadsgewest, de provincie en het Rijk komen nog aan zet. Schipluiden doet niet mee, maar dat heeft ongetwijfeld met kinnesinne te maken over de Harnaschpolder (dat moet vooral een melkkoe voor Schipluiden blijven).

Hoewel de omvang van de vervanging door glas aanzienlijk kleiner is dan in eerste aanleg in de plannen was opgenomen (700 ha i.p.v. 950 ha), de groene dooradering erg bescheiden is en een deel van de oplossing van het waterbergingsprobleem in Midden-Delfland wordt gezocht, staan we toch niet negatief tegenover de plannen. Belangrijkste resultaat is de erkenning dat massieve ontwikkeling van glasgebieden tot onaanvaardbare aantasting van milieu en leefomgeving leidt, en dat is een waarschuwing tegen de ontwikkeling van nieuwe Westlanden.

Een beeld van de inrichting van de groene dooradering van het Westland

In het IOPW wordt bovendien een aanzet - een kleine, toegegeven, maar de financiering laat een heftiger aanpak op korte termijn niet toe - gegeven tot ecologische accenten in de inrichting van de streek. De doorbreking van de eenzijdige economie moet ook als een pluspunt worden gezien. Een groot (spannend) vraagteken blijft of de hele operatie in de praktijk niet zal uitpakken als een versnelling van de ontwikkeling naar grootschaligheid in de glastuinbouw, en meer ruimte voor (vracht)verkeer. Als het zo uitpakt, dan zal van een meer ecologisch verantwoord Westland niets terechtkomen.

[C14] Groenblauwe Slinger

Het is sinds de conferentie over het cascoplan 'Kansen voor de Groenzone' schijnbaar stil geweest over dit benarde deel van de Groenblauwe Slinger. Zoals zo vaak, is ook hier geen goed nieuws. Het heeft er alle schijn van dat natuurontwikkeling niet veel meer dan een groen randje zal worden van vooral recreatieve functies en infrastructuur. De oorsprong van het GbS - en dat was tenslotte de ecologische hoofdstructuur in dit deel van Nederland - wordt daarmee verloochend.

Voor een adequate groenzone, dat ook ecologisch als schakel in de GbS functioneert is nodig dat het tracé van de N470 naar het Noorden wordt verlegt en dat een deel van Pijnacker-Zuid niet in uitvoering komt. In Provinciale Staten lijkt daar begrip voor te zijn, maar tegelijkertijd stelt men er vast dat dit een gepasseerd station is.

[C16] Provinciaal beleidsplan Milieu en Water

Het is wonderlijk. Toen wij bij de start van de beleidsworsteling Milieu en Water een pittig commentaar instuurden (het verhaal staat op onze website) kregen we de toezegging bij verdere discussies betrokken te worden. Wij horen er evenwel niets meer van, terwijl wij van derden wel weten dat men er volop mee doorgaat. Het verslag doen van wat er ich afspeelt met dit beleidsplan wordt er niet gemakkelijker van.

[C18] Harnaschpolder

Tussen Delft, Schipluiden, Haaglanden en provincie aan de ene kant en VROM en Kamer van Koophandel aan de andere kant heeft zich een een interessante onenigheid ontwikkeld over de bestemming van het middengebied van de Harnaschpolder: woningen of bedrijven. Wij hebben de neiging te kiezen voor de kant van VROM en KvK, niet alleen omdat men bij VROM nu ook ongerust begint te worden over de te grote bouwstroom in ons gebied (dat sluit aan bij onze waarschuwende brieven aan de overheden van zomer 1998), maar ook omdat Schipluiden, Haaglanden en Delft ieder zo hun eigen bijzondere beweegredenen hebben om er woningbouw te willen. Het Hoogheemraadschap van Delfland zal zich met zijn AWZI-plannen tussen deze typisch Zuid-Hollandse posities tamelijk ongemakkelijk voelen ...

D. Technische Universiteit Delft

[D4] Stedebouwkundig plan TUD (Masterplan TU-wijk)

Verschillende nieuwsbrieven lang moeten we nu al rapporteren dat de impasse bij de TUDelft en daarmee de impasse bij de totstandkoming van ecologische projecten in de wijk voortduurt. Dat is erg jammer, want in de jaren 1994-1996 kwam er toch heel wat tot stand. (Zie bijvoorbeeld tu-wijkprojecten.htm).

Het hoofd van de vastgoeddienst is op 1 december vertrokken, en nu heeft de generaal van de TU, collegevoorzitter De Voogd, een nieuwe pion op het bord gezet. We zullen proberen onze visie, samen met andere leden van de adviesgroep terreinbeheer, nog maar eens in het midden te brengen.

[D5] Oevers TU-wijk

Thijssevaart

Door de commissie Natuur en Milieu is in de zomer van 1999 voor de derde keer de ontwikkeling van de oevers van de Thijssevaart gemonitord. Het verslag over 1999 zal binnenkort worden afgerond en aan de TUDelft worden gepresenteerd. Vooruitlopend daarop hieronder alvast de macrofaunatabel, die een beeld geeft van zeer gevarieerd waterleven:

datum

7-99

groep

Thijssevaart oost

Bloedzuigers

5

Borstelwormen

2

Haften

6

Karperluis

-

Kevers

5

Kokerjuffer

5

Libellelarven

5

Mijten

7

Macrofauna aantalsklassen

Muggelarven

5

1

1

Platwormen

1

2

2-4

Slakken

4

3

5-12

Vliegelarven

-

4

13-33

Vlokreeften

5

5

34-90

Wantsen

6

6

91-244

Waterpissebedden

5

7

245-665

Waterspinnen

2

8

666-1808

aantal groepen

14 (!)

9

> 1809

Het rapport met de ecologische beoordeling en de aanbevelingen zal eind februari beschikbaar komen. Metingen van studenten Civiele Techniek over bodemprofielen en fysische parameters zullen deze keer deel uitmaken van het verhaal, dat tevens als rapport van de faculteit zal verschijnen.

Losse berichten

themabijeenkomst ecologische monitoring, zaterdag 19 februari 2000. Opgaven voor 3 februari bij: voorlichterspool natuur en milieu, t.a.v. Gaby Feith, G.W. Burgerplein 5, 3021 AS Rotterdam

bijeenkomst over het natuur- en milieubelang in Ontwikkelingsplan Het Nieuwe Westland, Consept-bijeenkomst op 31 januari in CS Den Haag, 19.30-21.30 u.

- in 2000 worden weer drie stadsecologische fietstochten gehouden:

Literatuuraanwinsten Initiatiefgroep in de periode september 1999 - januari 2000

[de complete literatuurlijst waarover de Initiatiefgroep de beschikking heeft staat ook op deze netplek ]

Websites

Website VZZ: http://www.vzz.nl

The global directory of Environmental Technology: http;//eco-web.com

De evolutionaie tijdbom, de mens als wereldreiziger als bedreiging voor de biodiversiteit: http://www.webriver.com/tn-eppc/symposium/white.htm

Klimaat- en oceaanonderzoek: http://www.noaa.gov


Laatste wijziging: 31 januari 2000, netplek Initiatiefgroep Natuurbeheer in Delft | ind@datadelft.com