Initiatiefgroep Natuurbeheer in Delft

beginpagina | archief nieuwsbrieven | plannen en commentaar op plannen

Bestemmingsplan Delftse Poort Zuid: compensatie van natuurverlies absoluut onvoldoende

stichting Commissie Natuur en Milieu Delft

secretariaat: Bizetstraat 23, 2625 AV Delft, tel. 015 2561141 / e-mail lc.doorn@hccnet.nl

Delft, 26 november 2006

Betreft: Bedenkingen bestemmingsplan Delftse Poort Zuid

Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland
postbus 90602
2509 LP Den Haag

Geacht college,

Omdat de gemeente Delft in het uiteindelijk ter visie gelegde bestemmingsplan Delftse Poort Zuid geen werk heeft gemaakt van kritiek en suggesties die wij in verschillende overlegsituaties aan de gemeente ter kennis hebben gebracht, menen wij dat wij, ondanks het feit dat wij op voorontwerp- en ontwerp-bestemmingsplan geen formele zienswijzen hebben ingediend, op dit vastgestelde bestemmingplan nog bedenkingen aan u ter kennis te moeten brengen.

We gaan puntsgewijs enkele onderwerpen uit het bestemmingsplan langs.

- Een eerste en algemeen punt van kritiek op de lawine van Delftse bestemmingsplannen is dat er geen verband wordt gelegd met naastgelegen gebieden/bestemmingsplannen. Door hier zo benepen mee om te gaan heeft het vernieuwen en opschalen van de Delftse bestemmingsplannen een verkokerend effect, waar men zou vermoeden dat de bedoeling van die opschaling zou zijn (zou moeten zijn) om de wederzijdse beïnvloeding van gebieden in beeld te brengen.

Bij de volgende punten geven we eerst een citaat weer (in vet), daarna het commentaar.

p. 6. "Versterking van het zichtlocatiekarakter." Als er iets is waar een aanzwellende kritiek op bestaat in het ruimtegbruik in Nederland, dan zijn het wel de "dozen langs de rijkswegen". De toverformule van de zichtlocaties heeft intussen een fataal effect gehad op grote delen van het randstedelijke landschap. Het Ruimtelijk Planbureau heeft daar in het rapport "Bloeiende bermen, Verstedelijking langs de snelweg" (voorjaar 2006) danig de staf over gebroken, en het is altijd weer teleurstellend dat het Delfts openbaar bestuur met een verontrustend conformisme deze ontwikkelingen, nergens zo vreselijk als in het Haaglandse gebied, meent te moeten volgen.

In genoemd RPB-rapport staat nog een observatie die de gemeente Delft als een verwerping van zijn beleid kan beschouwen: "Het stedelijk gebied groeit richting snelweg, niet alleen ondanks, maar ook dankzij het compacte-stadsbeleid van de laatste decennia."

Nauwelijks een regel verder is er een opvallende toelichting op de landschappelijke inpassing aan de oostkant van de Ikea-vestiging:

p. 6. "Aan de achterzijde van de vestiging is door het verleggen van de watergang naar de Bieslandse polder ruimte gemaakt voor de aanleg van een grondlichaam. Dit wordt voorzien van inheemse beplanting met een natuurlijke opbouw van kruid-, struik en boomlaag." Het opvallende is namelijk dat in Delft de bosplantsoenen met deze zo boeiende opbouw van "kruid-, struik- en boomlaag" slecht beheerd worden en onder grote druk staan, ook al omdat er vaak geen kapvergunning nodig is is als men er vanaf wil. De Delftse burger wordt zelfs voortdurend gesmeekt om zulke groenelementen toch vooral als "enge plek" aan te melden. Het komt ons passend voor dat de gemeente kapt met het afbraakbeleid van de laatste 8 jaar. Als dat niet gebeurt, dan is de zorg voor de landschappelijke inpassing van Ikea niets minder dan een oppervlakkige zorg voor schaamgroen.

p.8 "Er zullen drie, grotere poelen tussen de af- en opritten van de snelweg gerealiseerd worden. Ook zijn er waterpartijen voorzien tussen de snelweg enerzijds en de Olof Palmestraat, grootschalige detailhandels-vestiging en het hotel anderzijds." Het is bijna onvermijdelijk dat zulke waterpartijen het bezoek van watervogels, insecteneters als zwaluwen en vleermuizen en ook de vestiging van amfibieën met zich mee zullen brengen. Wie zich dat realiseert kan niet anders dan concluderen dat de tussen het druk bereden asfalt geplande waterpartijen een voorbeeld zullen zijn van moord vanaf de tekentafel, niet prettig voor de dieren, en al evenmin voor weggebruikers.

Omdat er toch waterberging nodig is, zit er weinig anders op dat deze oppervlakken in te richten als droge, gestapelde waterberging. Het volharden in het plan voor de door asfalt ingesloten waterpartijen zal door ons hoog worden opgenomen.

p. 12. "De huidige inrichting van het terrein als geheel wordt als onoverzichtelijk ervaren." Bedoeld wordt dat de inrichting van het intussen vernietigde parkje onoverzichtelijk zou zijn geweest. In onze ogen was het een open, geaccidenteerd terrein met een simpel patroon van paden, kortom, een toonbeeld van overzichtelijkheid.

p. 13. "In het Streekplan Zuid-Holland West uit 2003 wil het provinciebestuur de ontwikkeling van de Randstad tot groene Deltametropool ondersteunen. Het ruimtelijk-economisch beleid is er in de eerste plaats op gericht mobiliteitsintensieve functies te concentreren rond knopen binnen het stedelijk gebied. Daarbij gaat het onder andere om kantoren, detailhandel en leisure." Wat er groen kan zijn aan het idee en het lobbyen voor de Deltametroppol laten we maar even in het midden; Wie de degradatie van het streekplangebied van de laatste 10 jaar op zich laat inwerken, kan onmogelijk een zuur lachje onderdrukken. Maar dezelfde scepsis past ook het gebruik van de metafoor "metropool". Het Ruimtelijk Planbureau - weer dat vermaledijde RPB zult u zeggen - veegt ook daar de vloer mee aan in "Vele steden maken nog geen Randstad" (november 2006). Het zou de bestuurders van een kennisstad Delft sieren als zij niet voortdurend vluchtten in gemakkelijke clichés die het gebrek aan argumenten moet verhullen.

p. 18. "Samen met Makro is ze de twee perifere vestigingen met een bovenregionale aantrekkingskracht." Niet zelden worden slechte plannen in kromtaal verpakt.

p. 23. "De diversiteit aan plantensoorten en variatie aan structuren binnen het zuidelijk deel van het plangebied is voor een parkgebied aan de rand van een verstedelijkt gebied groot te noemen." Deze belangrijke conclusie van het ecologisch onderzoek (nimmer aan lokale natuurorganisaties ter beschikking gesteld overigens) sneeuwt onder in de vaststellingen dat er geen of weinig soorten aanwezig waren die op rode lijsten staan (waarbij het onderzoeksbureau kennelijk de Rietorchissen over het hoofd gezien heeft). De zinsnede (op p. 24) "Op basis van het veld- en brononderzoek is geconcludeerd dat deze maatregelen hebben geleid tot een verhoging van algemeen voorkomende flora en insecten en het potentieel leefgebied van amfibieën en vleermuizen sterk is vergroot." vormt een schoolvoorbeeld van misbruik van ecologisch onderzoek voor het realiseren van bouwplannen. De vaststelling "Wel is een afname zichtbaar in het voorkomen van (broed)vogels" hangt er wat verloren bij.

p. 24 "Het realiseren van water en de aanleg van natuurvriendelijke oevers bij het hotel en eventueel bij de parkeergarage én het nemen van maatregelen in de Hertenkamp ten noorden van het Heempark, bieden compensatie." Nadat met zoveel woorden is betoogd dat de natuur er met het plan op vooruit gaat, doet het wat wonderlijk aan dat er natuurverlies gecompenseerd moet worden. Maar de voorgestelde compensatie stelt helemaal niets voor. Het aanleggen van plassen tussen het asfalt is een ondoordachte maatregel, terwijl de maatregelen in de Hertenkamp voor de verbeterde afwatering van het Nootdorpse gebied in hun conceptie en uitwerking ook zo falikant verkeerd aangepakt hebben dat van een verhoging van de natuurwaarden in de Hertenkamp absoluut geen sprake zal zijn. Een compensatie-effect voor de vermindering van de natuurwaarden op de Ikea-lokatie kan er dus ook niet van uit gaan, sterker nog, die herinrichting van het oppervlaktewater kwam tot stand op inititiatief van het Hoogheemraadschap van Delfland en had en heeft niets met water- of natuurcompensatie van de herinrichting van de Delfse Poort Zuid uitstaande.

p. 24/25. "De financiële compensatie wordt ingezet voor onder meer de aankoop van gronden en het kwalitatief verbeteren de ecologische structuur in Delft en beschermende maatregelen voor muurplanten, amfibieën en vleermuizen." Naar het ons voorkomt komt het plan dat eind 2005 voor de besteding van de 2 miljoen compensatiegelden is gemaakt en zonder overleg met natuurorganisaties is geoormerkt, vooral neer op het verjubelen van deze compensatiegelden aan reguliere gemeente-uitgaven.

p. 32 "Ook door de aanleg van natuurvriendelijke oevers zal de ecologische- en waterkwaliteit verbeteren." Deze opvatting delen wij in algemene zin, maar dat maakt het aanleggen van waterpartijen binnen het drukke verkeersplein nog niet tot een verstandige bezigheid. Als de gemeente de aanleg van natuurvriendelijke oevers overigens echt zo belangrijk vindt, dan is er niets dat haar let om de enorme achterstand in de realisering van zulke oevers (een achterstand van enkele tientallen kilometers) in het stedelijk gebied snel weg te werken.

p. 37. "Omdat bouwvergunning en vrijstelling voor de uitbreiding onherroepelijk zijn wordt het gewijzigde planologische regime (dus de uitbreiding van Ikea voor zover deze past binnen de verleende vergunning) als bestaande situatie aangemerkt." De vrijstelling is blijkens een bericht in de Stadskrant van 12 november nu ook weer niet zo onherroepelijk dat geen nieuwe aanvraag van vrijstelling van voorschriften van een bestemmingsplan is gepubliceerd. Wij hebben deze planologische vrijstelling aangevochten.

p. 43. "Het onderhavige bestemmingsplan ziet vooral op een verbetering van de bereikbaarheid, en op de economische florerende en verkeersveilige stad." Als we even voorbijgaan aan het gebrekkige Nederlands, dan stellen we vast dat de ambitie van de gezonde leefomgeving (op zichzelf al mager als ambitie) uit het LVVP hier al weer is ingeleverd. Ook uit de zinsnede "De Gemeente Delft wil weer bij de top drie van fietssteden in Nederland horen." (p. 45) zou dat kunnen worden afgeleid. Hier stelt men niet wat het doel hoort te zijn (kwaliteit leefomgeving en natuur) voorop, maar een middel, nl. een fietswedstrijd. De "scoringsdrift" wint het van de inhoud.

Vertrouwend u van dienst te zijn geweest, tekent.

Met vriendelijke groeten,

mede namens de Initiatiefgroep Natuurbeheer in Delft,

L.C. van Doorn

Deze brief is ook na te lezen op de webstek van de Initiatiefgroep Natuurbeheer in Delft: http://ind.datadelft.com/bezwbpDelftsePoortZuid.htm.